Koniec ery antybiotyków?

Dodano: 11 grudzień 2016

Rok 2016 to cios dla świata medycyny. Antybiotyki ostatniej szansy okazały się nieskuteczne w walce z superbakterią. Czy grozi nam regres w terapii zakażeń?

W maju tego roku naukowcy z Walter Reed Army Institute of Research zidentyfikowali pierwszą osobę w USA zakażoną bakterią E. coli oporną na kolistynę - antybiotyk ostatniej szansy. Bakteria okazała się podatna na terapię karbapenemami.

W sierpniu bieżącego roku w Stanach Zjednoczonych u 76-letniego pacjenta z zakażeniem dróg moczowych wykryto bakterię E. coli oporną zarówno na kolistynę, jak i karbapenemy, a także kilka innych antybiotyków1.

Bakterie oporne na antybiotyki nie są jedynie problemem lekarzy za oceanem. Również w polskich szpitalach trwa walka z małym, ale bardzo niebezpiecznym wrogiem2.

Bibliografia

  1. http://www.cidrap.umn.edu/news-perspective/2016/08/us-first-e-coli-resistant-both-colistin-carbapenems
  2. http://biuletynfarmacji.wum.edu.pl/0303Stefanska.html
  3. http://www.who.int/dg/speeches/2016/antimicrobial-resistance-un/en/
  4. http://www.rynek-rolny.pl/artykul/choroby-bydla-mlecznego-objawy-zapobieganie-i-leczenie.html
  5. http://wwf.panda.org/what_we_do/footprint/agriculture/salmon/environmental_impacts/chemical_inputs/
  6. Antimicrobial Resistance: Tackling a crisis for the health and wealth of nations. The Review on Antimicrobial Resistance Chaired by Jim O’Neill December 2014

Za antybiotykooporność bakterii odpowiada gen MCR-1. Nie tylko zapewnia on mikrobom skuteczną obronę przed antybiotykami, ale też może być przekazywany pomiędzy bakteriami, zwiększając tym samym szeregi drobnoustrojów trudnych do powstrzymania. Co więcej, dla samych bakterii też nie istnieją już żadne granice: transport międzynarodowy ułatwia im przemieszczanie się w bardzo szybkim tempie.

- Antybiotykooporne bakterie to jedno z największych zagrożeń dla zdrowia ludzi na całym świecie - uważa dr Margaret Chan, dyrektor generalny Światowej Organizacji Zdrowia (WHO)3. - Leczenie antybiotykami drugiego i trzeciego rzutu jest droższe i może wiązać się z powikłaniami wymagającymi hospitalizacji.

W jaki sposób u mikrobów rozwija się oporność na antybiotyki? Winna jest nadmierna eksploatacja tych leków - nie chodzi tylko o zwalczanie infekcji u ludzi, ale dosłownie o karmienie nimi zwierząt hodowlanych. Antybiotyki wykorzystuje się przy leczeniu m. in. chorób układu oddechowego, racic i wymion bydła4. Hodowla ryb wcale nie prezentuje się lepiej. Jeszcze do niedawna w Norwegii łososie przyjmowały więcej antybiotyków, niż mieszkańcy i zwierzęta lądowe razem wzięte (około 50 ton rocznie)5.

Brytyjski rząd ogłosił niedawno, że jeśli proces nadmiernej antybiotykoterapii nie zostanie zahamowany, to do 2050 roku bakterie oporne na te leki będą zabijać ok. 10 mln ludzi rocznie - więcej niż nowotwory6.

Na chwilę obecną największą oporność na antybiotyki wykazują bakterie Klebsiella pneumonia (tzw. bakteria New Delhi), Escherichia coli (E. coli) oraz Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty). Oznacza to, że wkraczamy w erę, w której zwykłe skaleczenie - o ile dojdzie do zakażenia gronkowcem - będzie wymagało wizyty w szpitalu, a transplantologia znów znajdzie się poza zasięgiem chirurgów z powodu możliwych powikłań w postaci np. ropnia mózgu.

Temu scenariuszowi można zapobiec. Edukacja z zakresu zasad higieny (chociażby prawidłowego mycia rąk) oraz powszechny dostęp do czystej wody to najprostsze sposoby profilaktyki. Ponadto dobrą alternatywą dla pacjentów może okazać się leczenie infekcji przy pomocy suplementów na bazie roślin o udowodnionym działaniu przeciwbakteryjnym (np. czosnku). Autorzy brytyjskiego raportu zalecają też, aby w leczeniu zwierząt zrezygnować ze stosowania antybiotyków wykorzystywanych przy terapii u ludzi. Ale czy producenci leków zdecydują się zabić kurę znoszącą złote jajka?

Polecamy

Zobacz także

Ajurweda przeciwko cukrzycy i chorobom serca

Ajurweda przeciwko cukrzycy i chorobom serca

Wystarczy tydzień, aby obniżyć wskaźniki stanu zapalnego we krwi - twierdzą hinduscy naukowcy i przekonują, że życie zgodnie z zasadami ajurwedy uchroni nas przed wieloma chorobami.

Nonkonformizm czy choroba psychiczna?

Nonkonformizm czy choroba psychiczna?

Nadmierna kreatywność, nonkonformizm lub kwestionowanie autorytetów to - według najnowszego wydania "Biblii" psychiatrów - definicje zaburzeń psychicznych.

Witamina D zmniejsza ryzyko ostrego ataku astmy

Witamina D zmniejsza ryzyko ostrego ataku astmy

Witamina D może o połowę zmniejszyć ryzyko wystąpienia ostrego ataku astmy, tak więc przyjmowanie suplementów lub przebywanie na słońcu w letnich miesiącach zdaje się być ważnym elementem terapii tej choroby.

Wizyta kontrolna u dentysty: jak często odwiedzać gabinet?

Wizyta kontrolna u dentysty: jak często odwiedzać gabinet?

Rutynowy przegląd jamy ustnej co sześć miesięcy jest zbyteczny, twierdzi Główny Dentysta Wielkiej Brytanii. Niewykluczone, że osoby cieszące się dobrym stanem uzębienia powinny odwiedzać lekarza tylko raz na dwa lata.

Im dłużej żyją rodzice, tym mniejsze ryzyko zawału u dzieci

Im dłużej żyją rodzice, tym mniejsze ryzyko zawału u dzieci

Naukowcy wskazali długość życia rodziców jako czynnik wpływający na ryzyko zachorowania na nowotwór i wystąpienia zawału u następnego pokolenia.

Choroba Leśniowskiego-Crohna: winne drożdżaki?

Choroba Leśniowskiego-Crohna: winne drożdżaki?

Badacze odkryli zależność między reakcją organizmu na pewien gatunek Candida a chorobą Leśniowskiego-Crohna.

Raport specjalny

Gluten

Gluten