Stopy - jak o nie dbać?

Odciski, swędzenie, popękana i przesuszona skóra – pielęgnacja stóp to nie tylko kwestia urody czy higieny, ale i zdrowia, ponieważ niektóre z tych objawów wymagają wielokierunkowego leczenia.

Ze względu na swoją budowę anatomiczną oraz praktycznie permanentne obucie stopy są szczególnie narażone na rozmaite niedogodności. Z jednej strony na ich powierzchni nie ma gruczołów łojowych, co sprzyja przesuszaniu. Z drugiej - skupisko gruczołów znajduje się na podeszwach, a ciepłe buty i syntetyczne rajstopy lub skarpetki nasilają ich pracę. Stąd nie dziwi fakt, że właśnie z tą częścią ciała wiążą się kłopotliwa potliwość i nieprzyjemny zapach.

To jednak dopiero początek problemów, które dotyczą naszych stóp. Odrębną ich pulę stanowią wszelkiego typu deformacje, pojawiające się często wraz z wiekiem. Choroby układu krążenia, żylaki kończyn dolnych, otyłość czy cukrzyca u seniorów zwiększają ryzyko niedokrwienia tkanek i zakażenia, zwłaszcza grzybami. Do tego dochodzą przykre zmiany, jak odciski i modzele, które pojawiają się najczęściej pod wpływem urazów.

Żegnajcie szpilki!

Choć wysokie buty dla wielu z nas są synonimem kobiecości, wywierają one negatywny wpływ na kondycję kręgosłupa, nóg i stóp. Okazuje się nawet, że ten czynnik jest decydujący w przypadku 35% owrzodzeń powstających na stopach¹.

Ponadto wąskie i ciasne buty, np. czółenka, powodują ocieranie się o siebie palców, a to prowadzi do bolesnych odcisków. Buty na wysokim obcasie powodują również bóle śródstopia, wynikające z zapadnięcia przedniego łuku stopy lub przemieszczenia się wchodzącej w jego skład kości. Cienkie i wysokie szpilki sprzyjają bowiem ześlizgiwaniu się stopy do przodu i nienaturalnemu przenoszeniu ciężaru ciała na kość śródstopia. Z czasem mogą prowadzić do trwałych deformacji, a także bólu ścięgien i kości.

Buty na wysokim obcasie szkodzą stopom

Dlatego pierwszym krokiem w stronę właściwej pielęgnacji stóp jest wybieranie niskich, odpowiednio szerokich butów, które nie będą wywierały zbędnego nacisku na palce i śródstopie. Warto nawet chodzić zupełnie boso, najlepiej po naturalnym podłożu.

Choroby towarzyszące

Choć wspomniane choroby zwiększają ryzyko niedokrwienia tkanek i zakażenia, najgroźniejszym powikłaniem towarzyszącym cukrzycy jest tzw. zespół stopy cukrzycowej. Odpowiada on nawet za 60% amputacji kończyn dolnych niebędących wynikiem urazu. Do głównych czynników ryzyka stopy cukrzycowej należą: niewłaściwa kontrola glikemii, nadciśnienie, rozwój neuropatii obwodowej i wynikająca z niego zmiana biomechaniki stopy, deformacje kości czy choroba naczyń obwodowych².

Nie bez znaczenia są również właściwa higiena i pielęgnacja. Diabetycy powinni szczególnie dbać o dokładne mycie i wysuszenie skóry między palcami stóp. Aby uniknąć niebezpiecznych urazów, należy nosić miękkie, szerokie buty i najlepiej bezszwowe skarpetki. Warto również codziennie obserwować stopy, ponieważ każde przerwanie ciągłości skóry może prowadzić do owrzodzenia.

To z kolei otwiera drogę wszelkim zakażeniom, które ze względu strukturę anatomiczną stopy niezwykle łatwo się rozprzestrzeniają.

Precz z odciskami!

Zarówno twarde, jak i miękkie odciski powstają w wyniku ściskania skóry pomiędzy kośćmi stopy a obuwiem. Oprócz tego, że wyglądają nieestetycznie, powodują ból, a kiedy z oczywistych względów wciąż narażone są na kontakt z powierzchnią buta, ich leczenie trwa dość długo. Poniższe naturalne metody pozwolą złagodzić dolegliwości i szybciej uporać się z problemem odcisków.

Odciski - bolesny problem

1. Olejek rycynowy Dostępny w każdej aptece olejek rycynowy zmiękcza obolałe miejsce i przyspiesza gojenie. Wcieraj go miejscu powstania odcisku aż do wchłonięcia.

2. Cytryna Ten owoc o wielu właściwościach leczniczych zmiękcza oraz lekko tonizuje skórę. Ukrój cienki plaster świeżej cytryny i połóż go na odcisku na co najmniej 15 minut.

3. Czosnek Opatrunek z plastra czosnku dezynfekuje odcisk i zmiękcza naskórek. Należy przymocować go plastrem i zmieniać 2 razy dziennie.

4. Rumianek Napar z torebki kwiatostanu rumianku skutecznie zmiękcza i łagodzi miejsce powstania odcisku. Najlepiej dodawać go do ciepłej wody z dodatkiem łyżeczki sody oczyszczonej i moczyć stopy przez około kwadrans.

5. Cebula Okład z pokrojonej w plasterki cebuli zalanej octem skutecznie zmiękcza odciski, ułatwiając ich późniejsze usunięcie. Cebulę mocz w occie co najmniej godzinę, a następnie przyłóż w miejscu powstania odcisku i owiń bandażem. Okład najlepiej stosować przez całą noc.

Usuń zgrubienia

Nie trzeba jednak cierpieć na cukrzycę, aby odczuwać skutki nietypowej budowy stopy. Przesuszony naskórek w tej okolicy łatwo rogowacieje, co prowadzi do pękania skóry (zwłaszcza na piętach) i powstawania bolesnych odcisków. Odciski te (zwane też nagniotkami) są skutkiem dużego nacisku. Aby skutecznie je usunąć, należy pozbyć się ich rdzenia. To wymaga jednak kilkudniowego rozmiękczania zmiany, np. maścią z kwasem salicylowym.

Zdecydowanie prostsze jest zapobieganie tego typu deformacjom. Oprócz wspomnianego już właściwego obuwia, kluczowe w tym wypadku jest regularne usuwanie zrogowaciałego naskórka. Warto rozpocząć je od wymoczenia stóp w wodzie z dodatkiem soli albo mydła. Rozmiękczona skóra łatwiej podda się działaniu tarki czy peelingu.

Po zabiegu nie zapomnij o wmasowaniu kremu odżywczego, zwłaszcza w okolice pięt. Właściwości nawilżające i regenerujące wykazuje szczególnie mocznik, który łatwo wnika do warstwy rogowej naskórka, zwiększając zawartość wody w strukturach keratynowych korneocytów oraz w obszarze cementu międzykomórkowego. Badania wykazały, że w stężeniach 3-10% działa nawilżająco, złuszczająco i rozjaśniająco³.

Bibliografia

  1. Med Metab 1997; 1: 57
  2. Diabetol Prakt 204; 5 (supl. A): A91
  3. Acta Dermatol Venereol 1992; 34: 177
  4. J Am Acad Dermatol 2008; 59(4): 633-53

Żółta kartka od organizmu

Niektóre dolegliwości stóp nie są tylko problemem estetycznym, a objawem poważniejszych zaburzeń. Wyjątkowo zimne stopy sugerują pogorszenie przepływu krwi (np. wskutek palenia papierosów, nadciśnienia lub chorób serca), uszkodzenia nerwów w przebiegu cukrzycy lub niedoczynność tarczycy. Nasilony ból w okolicy pięty, zwłaszcza o poranku, może oznaczać zapalenie rozcięgna podeszwowego lub tzw. ostrogę piętową.

Zmiana kolorów palców od czerwonego, przez biały i niebieski, do ponownie czerwonego (tzw. tęczowe palce) to z kolei potencjalny objaw choroby Reynauda, polegającej na gwałtownym kurczeniu się naczyń krwionośnych, a powodowanej emocjami lub oziębieniem kończyn4.

Najwięcej różnorodnych przyczyn mogą mieć jednak obrzęki w okolicy stóp: od zwykłego zatrzymania wody, przez niedobory witaminy B, choroby nerek, zaburzenia krążenia krwi, po uszkodzenie nerwów w przebiegu cukrzycy. Dlatego w przypadku powtarzających się dolegliwości - nadmiernego wysuszania, deformacji, nienaturalnej barwy, przewlekłego bólu lub swędzenia - warto poddać się dokładnej diagnostyce i poszukać prawdziwej przyczyny problemu.

Może się okazać, że objawy ze strony stóp są żółtą kartką od naszego organizmu toczonego poważną chorobą.

Polecamy

Zobacz także

Żyć 120 lat? To możliwe!

Żyć 120 lat? To możliwe!

Założenie, by dożyć 120 lat, nie jest marzeniem ściętej głowy. Według biologów prawie dotarliśmy do punktu, w którym jesteśmy w stanie przedłużyć życie na tyle, by znacznie przekroczyć setkę.

Seks bez przeciwwskazań

Seks bez przeciwwskazań

Podobno o fizycznym aspekcie miłości nie wypada rozmawiać. Ale takie podejście utrwala błędne przekonania o wpływie seksu na zdrowie, zwłaszcza u osób starszych czy cierpiących na choroby przewlekłe.

18 złotych zasad, jak dbać o zdrowie

18 złotych zasad, jak dbać o zdrowie

Twój niezbędnik z poradami, które naprawdę mają znaczenie Wydaje się, że prawie codziennie słyszymy inną poradę dotyczącą zdrowia, sprzeczną z tą udzieloną dzień wcześniej. Tylko w ciągu kilku minionych miesięcy powiedziano nam, że czerwone wino działa na organizm zarówno korzystnie, jak i szkodliwie - podobnie jak kawa, herbata, ryby, czerwone mięso i chleb. Zdezorientowani tymi sprzecznymi radami oraz modnymi dietami i programami ćwiczeń, wybraliśmy 18 złotych zasad, które wytrzymały próbę czasu.

Autyzm, czyli Houston: mamy problem!

Autyzm, czyli Houston: mamy problem!

Jeśli osoby autystyczne żyją w swym własnym mikrokosmosie, to ich planeta jest w innej czasoprzestrzeni. Jak nawiązać z nimi kontakt i sprowadzić z powrotem na Ziemię? Poznaj historię Benjamina i Matthew, dzieci z autyzmem.

Czy ubrania ze sklepu są czyste? Potwory na wieszaku

Czy ubrania ze sklepu są czyste? Potwory na wieszaku

Często wydaje nam się, że świeżo kupionych ubrań nie trzeba prać. To błąd! Siedzą na nich wirusy, bakterie, pasożyty oraz zarodniki grzybów, które mogą szkodzić zdrowiu. A to jeszcze nie wszystko...

Raport specjalny

Gluten

Gluten