Kortyzol. Nadmiar i brak tak samo szkodliwe

Dodano: 18 lipiec 2018

Jego zbyt wysoki poziom prowadzi do problemów zdrowotnych. Ale również niedostatek tego hormonu może być przyczyną choroby.

Kortyzol to jeden z ważniejszych hormonów. Należy do grupy glukokortykoidów, powstaje w korze nadnerczy. Nazywany jest hormonem stresu - razem z adrenaliną odpowiada za reakcję "walcz lub uciekaj".

Wydzielanie kortyzolu regulują hormony CRH i ACTH. Jego wyrzut trwa bez przerwy, jednak w sytuacji zagrożenia życia lub przewlekłego stresu poziom kortyzolu znacząco wzrasta.

Hormon ten wpływa na funkcjonowanie całego organizmu:

  • przyspiesza pracę serca (podnosi ciśnienie krwi)
  • mobilizuje układ odpornościowy (chroni przed infekcjami)
  • przyspiesza metabolizm białek, węglowodanów i tłuszczów
  • zmniejsza stany zapalne1

Stężenie kortyzolu powinno mieścić się między 50 a 190 μg/l (138-524 nmol/l)2.

Zbyt niski poziom kortyzolu jest przyczyną choroby Addisona. W jej przebiegu skóra na całym ciele zmienia kolor na ciemniejszy. Chory może doświadczać omdleń3.

Zbyt wysoki poziom kortyzolu może wiązać się z zespołem Cushinga. Sprzyjają mu przewlekły stres, otyłość, źle kontrolowana cukrzyca typu 2 i nadciśnienie tętnicze. Choroba objawia się cienką skórą i większą tendencją do powstawania siniaków4, czerwonymi rozstępami, które nie bledną, otyłością tułowia oraz tzw. księżycową twarzą.

Bibliografia

  1. Handbook of Hormones. Comparative Endocrinology for Basic and Clinical Research; 2016, Pages 533-534, e95D-2. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-801028-0.00231-2
  2. NEJM 371;15. DOI: 0.1056/NEJMicm1314564
  3. Forum Medycyny Rodzinnej 2015, tom 9, nr 3, 229–231
  4. Medycyna po Dyplomie; 2009: 07. Zespół Cushinga.  John Newell-Price MA, PhD, FRCP: Cushing's syndrome Clinical Medicine 2008;8:204-8. Tłum. dr n. med. Lucyna Bednarek-Papierska

Zobacz także

Tradycyjna medycyna ma lepszą szczepionkę przeciwko grypie

Tradycyjna medycyna ma lepszą szczepionkę przeciwko grypie

Big Pharma jest mądra, ale medycyna ludowa mądrzejsza. Naukowcy dopiero teraz zaczynają rozumieć, jak działają tradycyjne leki.

Bieg długodystansowy odmładza ciało

Bieg długodystansowy odmładza ciało

Ciało może ulec odmłodzeniu - odnowie biologicznej i dotyczy to nawet tętnic, które zaczęły sztywnieć w miarę starzenia się.

Zgaś światło w sypialni dziecka

Zgaś światło w sypialni dziecka

Jednym z najczęstszych problemów małych dzieci, zaraz po niechęci do jedzenia, są kłopoty z zasypianiem. Okazuje się, że rozwiązaniem może być ograniczenie światła w pokoju dziecka.

Niebezpieczne tętno powyżej 75 uderzeń na minutę

Niebezpieczne tętno powyżej 75 uderzeń na minutę

Spoczynkowe tętno wynoszące od 50 do 100 uderzeń na minutę jest zwykle oceniane jako zdrowe, ale naukowcy uważają obecnie, że każdy wynik powyżej 75, gdy masz pięćdziesiąt lat i więcej zwiększa ryzyko przedwczesnej śmierci.

4 naturalne sposoby do walki z rakiem żołądka

4 naturalne sposoby do walki z rakiem żołądka

Medycyna nie ma wielu sposobów w walce z rakiem żołądka – trzecim najbardziej śmiercionośnym rakiem u mężczyzn.

Religia a szczepionki – jak pokonać odrę?

Religia a szczepionki – jak pokonać odrę?

Przywódcy religijni są zgodni - trzeba uporać się z odrą, bo niewątpliwie problem powrócił.

Narzędzia
Ikona wagi
Sprawdź swoje BMI
Nasz kalkulator pozwoli oszacować czy masa ciała jest prawidłowa
Szczególnie polecamy
Co wpływa na przyswajalność magnezu?

Co wpływa na przyswajalność magnezu?

Ten ważny pierwiastek uczestniczy w wielu funkcjach organizmu. Jaki suplement...

Raport specjalny

Schudnij na lato!

Schudnij na lato!

Wydanie tabletowe

Tablet O Czym Lekarze Ci Nie Powiedzą App Store