Zdrowy sen bez chrapania

Pytanie:

Mój mąż bardzo głośno chrapie, co jest tak uciążliwe, że czasami muszę sypiać w pokoju gościnnym. Czy możne Pan nam jakoś pomóc?

Odpowiedź:

Charakterystyczny odgłos chrapania towarzyszy wibracjom miękkiego podniebienia i innych tkanek w obrębie jamy ustnej, gardła i nosa (czyli górnych dróg oddechowych), do których dochodzi w wyniku blokady jednego z tych odcinków. Przyczyny powstania tej blokady mogą być rozmaite, dlatego warto na początek sprawdzić, co leży u jej podstaw. Oto kilka najczęstszych przyczyn chrapania:

1 Nadwaga Nadmiar tkanki tłuszczowej w organizmie oraz zwiotczałe mięśnie mogą przyczyniać się do chrapania, zwłaszcza jeśli zbędny tłuszcz występuje w okolicy szyi. Być może aktywność fizyczna i utrata wagi wystarczą, by chrapanie męża ustało, a Pani mogła znów porządnie się wyspać!

2 Wiek Już w średnim wieku mięśnie w obrębie gardła zaczynają wiotczeć, a samo gardło stopniowo się zwęża. Czasu nie da się zatrzymać, ale starzenie mięśni - również tych w gardle - można opóźnić dzięki treningowi. Pomóc mogą wykonywane kilka razy w tygodniu ćwiczenia, takie jak powtarzanie na głos rożnych samogłosek lub przemieszczanie żuchwy na lewo i prawo (z zatrzymaniem po każdej stronie przez 30 s).

3 Genetyka Mężczyźni chrapią częściej niż kobiety, gdyż ich drogi oddechowe są węższe. Chrapanie może być wzmacniane przez pewne dziedziczne zmiany fizyczne, takie jak rozszczep podniebienia, powiększone migdałki czy wąskie gardło.

Tradycyjne terapie chrapania i bezdechu sennego

Do najbardziej rozpowszechnionych metod należą ingerencje chirurgiczne oraz tzw. terapia CPAP (ang. Continuous Positive Airway Pressure - stałe dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych).

Wymaga ona od pacjenta spania w specjalnej masce przymocowanej z tyłu głowy paskami. Prowadzi do niej rurka pompująca sprężone powietrze do nosa bądź ust śpiącego. Urządzenie wymaga ciągłych zabiegów higienicznych i może znacząco utrudniać zasypianie.

Duże grono pacjentów (ok. 20%) prędzej czy później po prostu rezygnuje z uciążliwej terapii.

Różnorodne interwencje chirurgiczne, np. uwulopalatofaryngoplastyka (UPPP) czy somnoplastyka, rzadko przynoszą zamierzony skutek, a co gorsza niosą ze sobą ryzyko wystąpienia trwałych działań niepożądanych, takich jak utrzymujące się ból i podrażnienie błon śluzowych podniebienia miękkiego, języczka i ust, trudności w przełykaniu oraz stałe uczucie "guli w gardle". Operacje mogą prowadzić nawet do zmiany tonu głosu1!

4 Alkohol, papierosy, leki Picie alkoholu, palenie tytoniu lub e-papierosów (tzw. wapowanie) oraz zażywanie niektórych leków - takich jak uspokajający oksazepam czy diazepam - mogą powodować nadmierne rozluźnienie mięśni gardła, co wzmaga chrapanie.

5 Schorzenia nosa i zatok Blokada przepływu powietrza związana z zatkanym nosem utrudnia oddychanie, co możne przyczyniać się do głośnego chrapania. Być może da się je zatrzymać, lecząc problemy z zatok ami czy nosem.

6 Pozycja snu Gdy śpimy na wznak, ciężar szyi przygniata gardło i może blokować przepływ powietrza. Jeśli Pani mąż leży w nocy na plecach, być może warto go przekonać, by układał się na boku.

Terapie chrapania

Jeżeli zbadanie możliwych przyczyn, które przedstawiłem wyżej, nie przyniosło rezultatów i chrapanie nadal się utrzymuje, czas wypróbować stare, sprawdzone sposoby.

Śpiew

Słabe mięśnie w obrębie podniebienia miękkiego i górnych partii gardła dodatkowo wiotczeją podczas snu, co skutkuje chrapaniem oraz bezdechem sennym, w którym czynność mięśni oddechowych ustaje i oddech zanika. Osoby zawodowo zajmujące się śpiewem wykonują specjalne ćwiczenia wokalne mające na celu wzmocnienie mięśni gardła i podniebienia. Techniki te doskonale sprawdzą się również w przypadku problemów z chrapaniem.

W toku randomizowanego badania 127 pacjentów cierpiących na bezdech senny bądź nadmierne chrapanie przydzielono losowo do jednej z 2 grup. Członkowie pierwszej z nich codziennie przez 20 min samodzielnie wykonywali ćwiczenia wokalne na podstawie 3 płyt CD. W drugiej, kontrolnej grupie, nie podjęto żadnych działań.

Jak wykazało badanie, codzienne ćwiczenia wokalne usprawniły i wzmocniły mięśnie gardła i podniebienia, jednocześnie ograniczając chrapanie, które w rezultacie stało się rzadsze i cichsze. Sam sen ochotników był głębszy. U osób nie wykonujących ćwiczeń nie zaobserwowano żadnej poprawy1.

Urządzenia na chrapanie

W toku pewnego niewielkiego badania (25 mężczyzn i 1 kobieta), przeprowadzonego przez duńską chirurg szczękową Natashę Gunnarsson-Matzen, u 91% uczestników chrapanie uległo ograniczeniu o ponad 50%, a 78% pacjentów całkowicie przestało chrapać po użyciu specjalnie skonstruowanego urządzenia2.

Wytworzono je ze stomatologicznego termoplastiku, który po prostu wkłada się do ust przed snem, co ma zapobiec opadaniu szczęki i języka.

Niektóre osoby nie powinny jednak korzystać z urządzeń tego typu (np. pacjenci z obluzowanymi zębami lub zapaleniem przyzębia). Również zatkany nos stanowi przeciwwskazanie do ich stosowania.

Jako alternatywę zastosować można również zwykły pasek pod brodę, który, jak wykazują pewne badania, w redukcji chrapania i bezdechu sennego sprawdza się nawet lepiej niż terapia CPAP (patrz ramka), przez wielu specjalistów uważana za sztandarową metodę leczenia tych schorzeń3. Najświeższe badania wykazują natomiast, że najlepiej sprawdza się połączenie obu tych sposobów4.

Paski pod brodę są niedrogie i powszechnie dostępne w aptekach, sklepach medycznych oraz w internecie.

Bibliografia

  1. Int J Otolaryngol Head Neck Surg, 2013; 2: 97–102
  2. https://goo.gl/scn3uL
  3. J Clin Sleep Med, 2007; 3: 729–30
  4. J Clin Sleep Med, 2014; 10: 377–83

Zobacz też:

Zobacz także

Choroby paznokci

Choroby paznokci

Mój mąż nabawił się grzybicy paznokci. Kiedy kilka dni temu zauważyłam stan zapalny palucha u stopy, byłam pewna, że zaraziłam się od męża, ale lekarz mówi, że to tylko wrastający paznokieć. Wolałabym jednak podjąć działania profilaktyczne, nim będzie za późno, a przy okazji przyspieszyć leczenie męża. Może istnieją naturalne metody, które jednocześnie wzmocnią moje kruche i łamliwe paznokcie?

Kaszel suchy i mokry

Kaszel suchy i mokry

Zimą zawsze zapadam na infekcje górnych dróg oddechowych. Najgorszy w chorobie jest ten rozrywający płuca kaszel, jednak wszyscy lekarze mówią, że trzeba go przetrwać i nic nie da się zrobić, a jedynie można łagodzić jego przebieg. Tymczasem nawet gdy już wyzdrowieję, męczący, suchy kaszel potrafi towarzyszyć mi nawet kilka tygodni. Czemu tak się dzieje i czy są jakieś naturalne metody, aby sobie z tym poradzić

Choroby nerek

Choroby nerek

Od jakiegoś czasu odczuwam ostry ból z tyłu pleców. Mam też kłopoty z oddawaniem moczu. Żona mówi, że mogą to powodować stany zapalne nerek. Ona sama od lat boryka się z problemami z tymi narządami, które u niej manifestują się workami pod oczami, białymi kropkami na paznokciach oraz wilgotnymi dłońmi. W związku z tym chciałem zapytać, czy są jakieś naturalne sposoby, które pomogą nam wzmocnić nerki i uniknąć przyjmowania farmaceutyków?

Problemy z krążeniem

Problemy z krążeniem

Od wielu lat jesienią wyjeżdżamy z mężem w góry. Jednak w tym roku piesze wędrówki okazały się dla mnie nie lada wyzwaniem. Dużo szybciej się męczyłam, a wieczorem moje nogi były blade i ciężkie. Nie wiem, czym może być to spowodowane, bo co prawda ostatnio przytyłam kilka kilogramów, ale moje BMI nadal utrzymuje się w normie. Do tej pory jedyną dolegliwością nóg były u mnie zimne stopy. Myślałam, że po prostu niektórzy ludzie tak mają, ale przeczytałam w Internecie, że może to być wynikiem zaburzeń krążenia - zwłaszcza w połączeniu ze zmniejszoną tolerancją wysiłku. Czy to prawda? Jeśli tak, to co powinnam zrobić, by zapobiec dalszemu rozwojowi tego schorzenia?

Zespół przewlekłego zmęczenia (CFS) - jak z nim walczyć?

Zespół przewlekłego zmęczenia (CFS) - jak z nim walczyć?

Moja bratowa cierpi z powodu wyczerpania, problemów ze snem oraz bólu stawów. Lekarka, u której była, zasugerowała, że może cierpieć na zespół przewlekłego zmęczenia. Skąd to się bierze? Czy istnieją jakieś skuteczne sposoby leczenia tej przypadłości?

Raport specjalny

Prawa pacjenta

Prawa pacjenta

Nowości

Ile Novartis zapłacił politykom?

Ile Novartis zapłacił politykom?

23 luty 2018

Wydanie tabletowe

Tablet O Czym Lekarze Ci Nie Powiedzą App Store