Skrzyp polny nie tylko na włosy

Wzmacnia włosy, przyspiesza gojenie ran, działa moczopędnie i przeciwzapalnie - wszystkie te właściwości posiada niepozorny chwast z naszych pól i łąk.

W medycynie naturalnej skrzyp polny stosowany jest w postaci nalewki lub naparu przy zapaleniach dróg oddechowych i moczowych, chorobach układu pokarmowego, w stanach pooperacyjnych i profilaktycznie w miażdżycy tętnic. Ziele zalecane jest szczególnie osobom starszym, cierpiącym na niedobór krzemu. Znają je również kobiety dbające o stan włosów, skóry i paznokci - skrzyp ma je wzmacniać, zapobiegać łamliwości i wypadaniu włosów. Do tego wykazuje silne działanie przeciwutleniające - jego wodne i alkoholowe ekstrakty tłumią tworzenie m.in. lipidowych rodników peroksylowych1.

Zastosowanie skrzypu polnego

Herbatka 1 łyżkę suszonego ziela zalej szklanką wody i gotuj przez 5 min. Zaparzaj pod przykryciem następne 10 min, na koniec przecedź. Pij 3 razy dziennie. Taki napar ze skrzypu polnego jest również skuteczny jako przeciwzapalna płukanka w stanach zapalnych dziąseł i gardła. Zapobiega też nadmiernemu wypadaniu i przetłuszczaniu włosów oraz wzmacnia ich cebulki.

Okłady 5 łyżek suszonego ziela skrzypu gotuj na wolnym ogniu w litrze wody przez 30 min. Przecedzonym odwarem namocz sterylną gazę i przyłóż ją na ranę. Okłady zmieniaj 3-4 razy dziennie. Możesz również stosować odwar do przemywania dojrzałej lub naczynkowej cery - ma właściwości przeciwzapalne i uszczelniające naczynia krwionośne, zwiększa zdolność skóry do zatrzymywania wody.

Na problemy układu moczowego Wymieszaj w równych częściach liście pokrzywy i ziele skrzypu polnego. Łyżkę ziół zalej szklanką wrzątku. Odstaw pod przykryciem na 5 min. Pij raz dziennie przy problemach z prostatą, skąpomoczem i przy infekcjach układu moczowego

Antycellulitowa kąpiel Przygotuj napar z 3 garści suszonego ziela i 1 l wody, a następnie dolej go do wody w wannie. Kąpiel powinna trwać ok. 10 min, a temperatura wody nie powinna przekraczać 39ºC. Kąpiele z dodatkiem wyciągu ze skrzypu polnego wzmacniają naczynia krwionośne, a dzięki temu zapobiegają zaburzeniom cyrkulacji krwi, które sprzyjają obrzękom i nasileniu objawów cellulitu.

Skrzyp polny: siła krzemu

Zioło to przede wszystkim jest rośliną o najwyższym stężeniu łatwo przyswajalnej krzemionki - składnika włosów i paznokci, niezbędnego do utrzymania prawidłowej elastyczności skóry, błon śluzowych i tkanki łącznej. Krzem korzystnie wpływa na stan naczyń krwionośnych oraz narządów wewnętrznych, zapobiega demineralizacji kości i wspomaga uzupełnienie ubytków masy kostnej.

Roztwory krzemionki ze skrzypu polnego łatwo się wchłaniają, a ich nadmiar wydalany jest z moczem. To ten składnik przyczynia się do hamowania aktywacji i proliferacji limfocytów. Wspiera go w tym izokwercetyna - pochodna kwercetyny, która wykazuje właściwości przeciwutleniające, przeciwzapalne, hepatoprotekcyjne, moczopędne i hamujące agregację płytek krwi2.

Skrzyp polny na stany zapalne i RZS

Ze względu na swoje właściwości skrzyp jest stosowany w leczeniu zapalenia stawów, dolnej części układu moczowego, przewodu pokarmowego i pęcherza moczowego, a także w kamieniach nerkowych. Szczególnie skutecznie działa w przypadku zapalenia lub łagodnego powiększenia gruczołu krokowego, a także przy problemach skórnych i jako płukanka na zapalenia jamy ustnej i dziąseł3.

Badania potwierdzają, że wyciągi ze skrzypu wpływają na funkcjonowanie limfocytów T (odpowiedzialnych za reakcję przeciwzapalną) i hamują produkcję cytokiny TNF-alfa4. W jednym z eksperymentów, kontrolowanym grupą placebo, okazało się, że aż u 80% pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS) skrzyp polny złagodził dolegliwości, obniżając poziom TNF-alfa poprzez wywoływanie wpływu na przeciwzapalną interleukinę IL-105.

Szybsze gojenie ran dzięki skrzypowi polnemu

Przeciwzapalne właściwości przyczyniają się również do tego, że ziele skrzypu przyspiesza gojenie sączących się ran. Osusza je, stymuluje proces ziarninowania, a w konsekwencji gojenia. Świeże, roztarte na miazgę zioło polecane jest zwłaszcza do leczenia gnijących, ropiejących ran6. W jednym z badań maść z tym składnikiem, stosowana przez 10 dni, wspomagała gojenie, zmniejszała stan zapalny i łagodziła ból po nacięciu krocza u rodzących matek7.

Skrzyp polny - znany diuretyk

Działanie moczopędne to jedno z najpopularniejszych i najstarszych zastosowań skrzypu. Rzeczywiście naukowcy potwierdzają, że wykazuje on delikatny wpływ diuretyczny. Prawdopodobnie to zawartość krzemu prowadzi do wzrostu szybkości filtracji kłębuszkowej, ale w procesach tych uczestniczą również sole magnezu i potasu8. Dzięki wzmożonemu wydalaniu szkodliwych produktów przemiany materii skrzyp dobrze służy do przepłukiwania i oczyszczania dróg moczowych i nerek. Sprawdza się pomocniczo i profilaktycznie w infekcjach dróg moczowych, w kamicy nerkowej i pęcherza moczowego, stanach zapalnych i nieżytowych, a co ważne - nie powoduje przy tym zaburzeń elektrolitowych9.

Krwawienie pod kontrolą dzięki skrzypowi polnemu

Sok z rośliny jest dobry na anemię wynikającą z wewnętrznego krwawienia, np. z wrzodów żołądka, ponieważ sprzyja koagulacji krwi. Ze względu na zawartość składników mineralnych oraz właściwości antyagregacyjne zaleca się skrzyp w przypadku niedokrwistości i ogólnego osłabienia10. Z drugiej strony lokalne działanie ściągające i przeciwkrwotoczne wyjaśnia jego skuteczne stosowanie przy krwawieniu z jamy ustnej, nosa i pochwy, a także biegunce, krwawieniu z jelita i nadmiernych miesiączkach oraz w łagodzeniu zapalenia spojówek11.

Skrzy polny - przyjaciel diabetyków

Domniemane właściwości przeciwcukrzycowe skrzypu sprawdzono w badaniach na szczurach. Wykazały one, że metanolowy wyciąg z ziela w dawkach 50 i 250 mg/kg, stosowany przez 5 tygodni, skutecznie obniżał u gryzoni stężenie glukozy we krwi (w porównaniu do grupy kontrolnej)12. Aby jednak rozwikłać mechanizmy molekularne zaangażowane w obserwowane efekty, konieczne są dalsze badania nad identyfikacją aktywnych składników i sposobu ich działania.

Wpływ cytotoksyczny skrzypu polnego

Okazuje się, że białka wyekstrahowane ze skrzypu hamują proliferację hodowanych komórek nowotworowych13. W innych badaniach udowodniono, że wodny wyciąg z jego pędów wykazuje działanie cytotoksyczne wobec komórek ludzkiej białaczki, już po 48 godz. prowadząc do fragmentacji ich DNA i szybszej apoptozy (zaprogramowanej śmierci)14

Metryczka

Występowanie powszechnie na terenie całej Polski. Rośnie na glebach piaszczystych, gliniastych i lekkich, na polach, ugorach, łąkach, w zaroślach i jasnych lasach.

Surowiec leczniczy ziele (Equiseti herba).

Pora zbioru od czerwca do września, jednak od połowy lipca do końca sierpnia zawiera najwięcej krzemionki.

Ważne skrzyp jest źródłem antywitaminy B1, w związku z czym długotrwałe stosowanie może wywołać niedobór tiaminy i konieczność suplementacji. Herbatki nie powinny pić kobiety w ciąży i karmiące oraz osoby cierpiące na niewydolność serca lub nerek. Skrzyp może też wypłukiwać potas z organizmu.

Bibliografia

  1. J Med Food 2010; 13 (2): 452-459
  2. Planta Med 2018; 84 (8): 519-526
  3. Cell Prolif. 2012; 45 (6): 566-76; Pharmacol Res 2004; 49 (3): 239-243
  4. BMC Complement Altern Med. 2014; 14: 283
  5. Pak J Pharm Sci 2014; 27 (6 Suppl): 2019-2023
  6. Postępy Fitoterapii 2005; 3-4: 98-102
  7. Iran Red Crescent Med J. 2015; 17 (3): e25637
  8. https://goo.gl/ M9gv7R; Akad Nauk Azerb 1996; 51: 175-179
  9. Evid Based Complement Alternat Med 2014; 2014: 760683
  10. J Ethnopharmacol 2004; 94: 317-322
  11. Postępy Fitoterapii 2000; 2: 10-16
  12. Pak J Biol Sci 2007; 10 (10): 1661-6
  13. Seibutsu Shiryo Bunseki 2004; 27 (5): 409-412
  14. Rouman Biotech Lett 2007; 12 (2): 3139-3147

Zobacz też:

Zobacz także

Aronia na choroby oczu

Aronia na choroby oczu

Jej cierpkie owoce to najlepsze rodzime źródło antyoksydantów, niezastąpione w profilaktyce chorób układu krążenia.

Zespół Retta: stopić neurolodowiec

Zespół Retta: stopić neurolodowiec

Postępująca choroba układu nerwowego właśnie trafiła na silnego przeciwnika. Czy nowe terapie ocalą życie setek dziewczynek zwanych "milczącymi aniołami"?

Białaczka u dziecka: czy choroby można uniknąć?

Białaczka u dziecka: czy choroby można uniknąć?

Choroby krwi to podstępny, a zatem trudny przeciwnik. Jednak najnowsze badania pokazują, że wielu przypadkom ostrej białaczki limfoblastycznej - najczęstszego nowotworu u dzieci - można zapobiec.

Katar sienny: lepiężnik różowy czy leki?

Katar sienny: lepiężnik różowy czy leki?

Czy w walce z katarem siennym możemy polegać na ziołolecznictwie, czy też jesteśmy skazani na środki antyhistaminowe? Sprawę bada Joanna Evans.

9 przyczyn zmiany smaku

9 przyczyn zmiany smaku

Dziwny smak w ustach każdy odczuł choć raz. Jeśli jednak nie mija, warto wytropić jego przyczynę, bowiem może być symptomem choroby.

Raport specjalny

Prawa pacjenta

Prawa pacjenta

Nowości

Mitochondria kontra zawał serca

Mitochondria kontra zawał serca

3 październik 2018

Wydanie tabletowe

Tablet O Czym Lekarze Ci Nie Powiedzą App Store