Raport specjalny

Pokonaj osteoporozę

Wszystkie artykuły
Osteoporoza po lekach

Osteoporoza po lekach

Utarło się przekonanie, że zrzeszotnienie kości jest wynikiem starzenia się układu szkieletowego, które najczęściej dopada kobiety po menopauzie. Tymczasem choroba może rozwinąć się w każdym wieku... w efekcie leczenia innych schorzeń! Tak jest w 20% przypadków.

Osteoporoza wtórna jest zwykle powikłaniem innych chorób. Ich przebieg albo działanie uboczne stosowanych leków zaburzają codzienne wydalanie i wchłanianie wapnia przez kości, a w konsekwencji związany z tym nieustanny proces przebudowy kości niezbędny dla utrzymania ich mechanicznej wytrzymałości. I choć mało kto o tym mówi, chorób niosących ryzyko rozwoju osteoporozy wcale nie jest mało - wystarczy wspomnieć, że należą do nich schorzenia reumatyczne, tkanki łącznej, układu pokarmowego czy zaburzenia hormonalne, a także nowotwory¹.

Bierzesz - licz się ze złamaniem

Jeśli stale łykasz jakieś leki, miej na uwadze, że wiele z nich może osłabić Twoje kości. Do tej grupy preparatów należą leki:

• przeciwbólowe

• uspokajające

• przeciwnadciśnieniowe

• antydepresyjne

• barbiturany

• przeciwpadaczkowe¹

Bibliografia

  1. Petty SJ., O'Brien TJ., Wark JD. Anti-epileptic medication and bone health.. "Osteoporosis international : a journal established as result of cooperation between the European Foundation for Osteoporosis and the National Osteoporosis Foundation of the USA". 2 (18), s. 129–42, luty 2007. DOI: 10.1007/ s00198-006-0185-z

Gdy hormony szaleją

Zaburzenia w gospodarce hormonalnej człowieka - jakie wywołuje niedoczynność bądź nadczynność tarczycy lub kory nadnerczy, niedobór hormonu wzrostu albo hormonów płciowych, a nawet cukrzyca - mogą zaowocować osteoporozą hormonalną. Wyregulowanie pracy gruczołów dokrewnych najczęściej pomaga w zatrzymaniu choroby. A w niektórych przypadkach (takich jak pierwotna nadczynność przytarczyc, operacja i usunięcie zmienionych organów) można całkowicie wyleczyć zrzeszotnienie².

Chore stawy - słabe kości

Przewlekłe zapalne choroby reumatyczne niejako przy okazji prowadzą do ubytków kości. Dodatkowo niszczący wpływ ma konieczne w ich terapii długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów. Podobnie rzecz ma się w przypadku tocznia rumieniowatego układowego oraz zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa. By zminimalizować ich destrukcyjny wpływ na mikroarchitekturę kośćca, reumatolog powinien już na początku kuracji włączyć leki zmniejszające ryzyko złamania³.

Kłopoty z trawieniem

Jeżeli masz nietolerancję laktozy, cierpisz na zespół złego wchłaniania albo inne przewlekłe schorzenia atakujące układ pokarmowy, pamiętaj, że znajdujesz się w grupie podwyższonego ryzyka rozwoju wtórnej osteoporozy4. Choroby przewodu pokarmowego wiążą się bowiem zazwyczaj z upośledzeniem wchłaniania cennych makroelementów, które niezbędne są do właściwej mineralizacji kości.

Miecz obosieczny

W praktyce medycznej najczęściej stwierdzaną przyczyną wtórnej osteoporozy jest długotrwałe leczenie steroidami (do których należą glikokortykosteroidy). I nie chodzi tu wcale o zażywanie tych środków przez lata. Jak pokazują badania, największy ubytek masy kostnej podczas przewlekłej steroidoterapii następuje w pierwszych 6-12 miesiącach5!

Steroidy, popularnie nazywane sterydami, są to leki o działaniu przeciwzapalnym, przeciwalergicznym i immunosupresyjnym. Z tych względów stosowane są w wielu schorzeniach, począwszy od astmy, przez łuszczycę, POChP, na reumatyzmie kończąc. I choć są nieodzowne w leczeniu tych dolegliwości, to jednak ratując nas od jednego nieszczęścia, wpędzają w drugie. Długotrwałe przyjmowanie sterydów m.in. aktywuje apoptozę (śmierć) osteoblastów, czyli komórek kościotwórczych, a poprzez stymulację osteoklastów (komórek kościogubnych) zmniejsza też ich liczbę. Ponadto upośledza wchłanianie jelitowe wapnia i witaminy D oraz osłabia siłę mięśniową.

W każdym przypadku stosowania glikokortykosteroidów w dawce >5 mg prednizonu (Encorton) dziennie dłużej niż przez 3 miesiące terapię powinno uzupełniać podawanie suplementów wapnia i witaminy D. W przypadkach, gdy stosowane są większe dawki glikokortykosteroidów, konieczne jest podawanie leków zmniejszających ryzyko wystąpienia złamań kości6.

Powstrzymać chorobę

Bibliografia

  1. http://goo.gl/yO8H9C
  2. http://goo.gl/JuqNSJ
  3. http://goo.gl/qEiRlI
  4. http://goo.gl/9UicKe
  5. Dr n. med. Katarzyna Gruszecka-Marczyńska i lek. med. Beata Nowak, Ostoporoza wtórna, Przegląd Reumatologiczny; Rok I Nr 5-6/2005 (5-6).
  6. http://reumatologia.mp.pl/choroby/64948,osteoporoza

Kości stale ulegają wewnętrznej przebudowie dzięki działaniu osteoklastów, które usuwają zużytą kość, oraz osteoblastów, które wykorzystują wapń i inne minerały do jej tworzenia. W ten sposób naprawiane są mikrouszkodzenia, jakim podlegają kości każdego dnia, podobnie jak i poważne złamania. Nasz organizm ma również zdolność do odzyskania utraconej masy kostnej. Oczywiście jest to możliwe pod warunkiem, że dostarczymy mu potrzebnych do odbudowy składników.

Z tego względu leczenie wtórnej osteoporozy należy zacząć od schorzenia, które jest jej przyczyną. Gdy opanowane zostaną zaburzenia wchłaniania, łatwiej będzie można uzupełnić niedobory wapnia, magnezu i fosforu. Istotnym elementem w czasie kuracji jest zmniejszanie ryzyka złamań poprzez:

• farmakoterapię, która wpływa na jakość kości i jej masę;

• kinezyterapię poprawiającą koordynację ruchową i wzmocnienie siły mięśni, dzięki czemu można zminimalizować liczbę urazów;

• ograniczenie ryzyka w otoczeniu, np. stosowanie mat antypoślizgowych w łazience czy przytwierdzenie ruchomych chodniczków.

Leki zmniejszające ryzyko złamań kości

W leczeniu osteoporozy stosuje się leki zmniejszające utratę kości i środki zwiększające jej odbudowę. Ich działanie ocenia się w badaniu densytometrycznym. Jednak jak podkreślają lekarze samo zwiększenie gęstości mineralnej kości nie zawsze przekłada się na zwiększenie jej odporności mechanicznej.

Bibliografia

  1. http://goo.gl/zT4oQT
  2. http://goo.gl/JuqNSJ

Bisfosfoniany zmniejszają tempo utraty tkanki kostnej poprzez ograniczenie dojrzewania i aktywności osteoklastów oraz nasilenie ich apoptozy. Ich skuteczność została potwierdzona w wielu badaniach klinicznych i są one obecnie lekami pierwszego rzutu w leczeniu osteoporozy. Należące do nich alendronian i risedronian zmniejszają ryzyko złamań szyjki kości udowej oraz kręgów o ponad 50% rocznie. Wykazano również korzystny wpływ terapii bisfosfonianami na przebieg osteoporozy wywołanej przewlekłą glikokortykosteroidoterapią  u chorych na reumatoidalne zapalenie stawów. Dla ich efektywnego działania bardzo istotne jest przestrzeganie wszystkich zasad przyjmowania tabletek. W trakcie leczenia należy prowadzić zaleconą przez lekarza suplementację wapniem i witaminą D.

Ranelinian strontu (Protelos) zmniejsza utratę kości i pobudza jej odbudowę. Udowodniono jego skuteczność w redukcji ryzyka złamań, w tym także kości udowej. Co istotne, jest ona widoczna również u kobiet w początkowych fazach osteoporozy. Umożliwia to wczesną reakcję.

Kalcytonina łososiowa, choć jest dobrze tolerowana i wykazuje stosunkowo mało działań niepożądanych, to jednak ma zdecydowanie słabszy efekt terapeutyczny. W badaniu PROOF stwierdzono, że tylko dawka 200 j.m. dziennie zapobiega złamaniom kręgosłupa (dawki 100 j.m. i 400 j.m. nie wpływają na ryzyko złamań). Ze względu na to, że działa również przeciwbólowo, podawana jest chorym cierpiącym z powodu nasilonych dolegliwości bólowych związanych ze złamaniami kręgów.

Selektywny modulator receptorów estrogenowych, raloksyfen (Evista) ma ochronny wpływ na gęstość mineralną kości, który wynika z oddziaływania na receptory estrogenowe. Zwiększa jednak ryzyko zakrzepicy żylnej, a co za tym idzie także incydentów zatorowości płucnej¹.

Denozumab to przeciwciało monoklonalne, należące do tzw. leków biologicznych. Udowodniono jego skuteczność w zapobieganiu złamaniom kręgów i innych kości, w tym szyjki kości udowej u kobiet. Zastrzyk z lekiem podaje się raz na pół roku².

Pozostałe artykuły

Osteoporoza. Czy zmiany w kościach są nieodwracalne?

Osteoporoza. Czy zmiany w kościach są nieodwracalne?

Kobiety są przekonane, że po 50. roku życia automatycznie przychodzi osteoporoza. Tymczasem większość informacji rozpowszechnianych na temat tej cichej epidemii jest błędna. Jeśli jesteś kobietą po 40. roku życia, to - według danych statystycznych - żyjesz z widmem z wolna zapadającego się w sobie kręgosłupa, a prawdopodobieństwo, że się ono ziści, wzrasta z każdym rokiem.

6 chorób, które prowadzą do osteoporozy

6 chorób, które prowadzą do osteoporozy

Jeśli cierpisz na niewydolność serca, nadczynność tarczycy lub cukrzycę, musisz liczyć się z większym ryzykiem zachorowania na osteoporozę.

Nowe spojrzenie na osteoporozę

Nowe spojrzenie na osteoporozę

Przyzwyczailiśmy się do myśli, że ta choroba dotyczy głównie kobiet po menopauzie, tymczasem jest diagnozowana coraz częściej u bardzo młodych osób, a nawet dzieci. Co na to wpłynęło? Jak powstrzymać epidemię osteoporozy? Problem jest poważny: co roku kraje europejskie wydają łącznie 25 mld euro na walkę z tym schorzeniem.

Osteoporoza - witaminy i suplementy

Osteoporoza - witaminy i suplementy

Prawidłowy stan kości nie zależy tylko od poziomu wapnia i witaminy D3 w organizmie. Potrzebna jest także witamina K2.

Osteoporoza: co wpływa na ryzyko złamania?

Osteoporoza: co wpływa na ryzyko złamania?

Zachowanie właściwej gęstości mineralnej kości pozwoli zminimalizować rosnące wraz z wiekiem ryzyko złamań osteoporotycznych.

Picie soków chroni kości przed osteoporozą

Picie soków chroni kości przed osteoporozą

Kolejne badania pokazują związek między ryzykiem osteoporozy a zakwaszeniem organizmu i aktywnością wolnych rodników. Dlatego w profilaktyce tej choroby ogromną rolę odgrywa dieta bogata w alkalizujące i przeciwutleniające warzywa i owoce.

Jak pokonałam osteoporozę

Jak pokonałam osteoporozę

Po latach bólów pleców u Shelly Lefkoe, trenerki rozwoju personalnego metodą Lefkoe, zdiagnozowano pełnoobjawową osteoporozę. Po odrzuceniu wszystkich leków kobieta zdołała jednak cofnąć chorobę. Oto jej czteropunktowy plan.

Jak pokonać osteoporozę - krok pierwszy: Dieta

Jak pokonać osteoporozę - krok pierwszy: Dieta

Stosuj dietę opartą na różnorodnych zdrowych produktach organicznych, która równoważy pokarmy kwaśne i zasadowe. Sporządzaj potrawy od podstaw i ogranicz spożycie tych, do których przygotowania potrzebna jest duża liczba składników.

Krok drugi: suplementy diety. Plan suplementacji. Sugerowane dawki

Krok drugi: suplementy diety. Plan suplementacji. Sugerowane dawki

Przedstawiamy plan suplementacji uwzględniający oleje rybne, multiwitaminy, pełne spektrum minerałów, m.in. stront, a także koenzym Q10 oraz witaminy K i D.

Krok trzeci: aktywność fizyczna. Ćwicz, żeby zapobiec utracie masy kostnej

Krok trzeci: aktywność fizyczna. Ćwicz, żeby zapobiec utracie masy kostnej

Nie ulega wątpliwości, że mężczyźni i kobiety, którzy regularnie ćwiczą i poświęcają czas na aktywność fizyczną, są o wiele mniej narażeni na utratę masy kostnej zarówno poprzez utrzymywanie wytrzymałości kości, jak i przez zwiększanie masy mięśniowej za pomocą ćwiczeń obciążeniowch.

Lista rzeczy, które zwiększają ryzyko wystąpienia osteoporozy

Lista rzeczy, które zwiększają ryzyko wystąpienia osteoporozy

Przedstawiamy listę rzeczy, które zwiększają ryzyko wystąpienia osteoporozy. Żeby pokonać tę chorobę kości zalecamy unikać...

Pozostałe raporty

Narzędzia
Ikona wagi
Sprawdź swoje BMI
Nasz kalkulator pozwoli oszacować czy masa ciała jest prawidłowa

Wydanie tabletowe

Tablet O Czym Lekarze Ci Nie Powiedzą App Store

Zdrowie publiczne

Czym jest zdrowie publiczne? Jeżeli interesują cię ciekawe zagadnienia związane ze zdrowiem i zdrowym stylem życia, to koniecznie powinieneś śledzić na bieżąco nasz dział, w którym publikujemy raporty specjalne, których tematem jest zdrowie publiczne.

Nasze zdrowie jest czymś, o czym zwykle nie myślimy za dużo, a dopiero kiedy pojawia się kłopoty, to reagujemy. Tymczasem wielu codziennym dolegliwościom można zapobiec, jeżeli posiadać będziemy przynajmniej podstawową wiedzę na temat różnych zagrożeń.

Wiedz więcej!

Wśród najciekawszych tekstów, które warto przeczytać, z pewnością znajdują się te poświęcone zagadnieniom chorób nowotworowych, długości życia bądź też sposobów przeciwdziałania osteoporozie. Osoby, które fascynują się zagadnieniem możliwości wydłużania ludzkiego życia, z pewnością zaciekawi artykuł pokazujący przyszłościowe możliwości rozwoju technologii, dzięki którym możliwe będzie przeniesienie ludzkiej pamięci na urządzenie komputerowe bądź badania związane z kriogeniką. Oprócz informacji, związanych z prób wydłużenia życia przy pomocy inżynierii genetycznej w raporcie znaleźć można także informację o zdrowych nawykach, które charakteryzują mieszkańców tak zwanych niebieskich stref, czyli obszarów, gdzie ludzie żyją dłużej niż przeciętnie.

Kobiety, zwłaszcza w okolicach pięćdziesiątego roku życia koniecznie powinny zapoznać się z artykułami dotyczącymi osteoporozy, gdyż dzięki tym tekstom rozwiać można wiele mitów związanych z tą chorobą, a także poznać sposoby, które pomogą się przed nią uchronić. Osteoporoza jest zmorą dzisiejszych czasów, jednak przy pomocy odpowiedniej dawki ruchu oraz prawidłowego odżywiania można spowolnić postępowanie osteoporozy, co gwarantuje lepszą jakość życia w starszym wieku.