Raport specjalny

Prawa pacjenta

Wszystkie artykuły
Kiedy potrzebne jest skierowanie?

Kiedy potrzebne jest skierowanie?

Prawo określa, do jakich specjalistów możemy się wybrać bez skierowania. Prócz lekarza podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) są to m.in. ginekolog, dentysta oraz psychiatra. W 2015 r. listę lekarzy, których możemy odwiedzić bez skierowania, zawężono, wyłączając z niej dermatologów i okulistów.

Teraz jeśli potrzebujemy pilnej konsultacji z tymi specjalistami, musimy albo postarać się o druk u lekarza rodzinnego, albo zapłacić za wizytę. Jednak formularze skierowań stanowią furtkę otwierającą drzwi do specjalistów, ale również do badań, rehabilitacji i leczenia uzdrowiskowego. Warto więc wiedzieć, kto powinien je wystawiać i jak długo są ważne.

Osoby ubezpieczone w Narodowym Funduszu Zdrowia lub mające inne prawo do świadczeń opieki zdrowotnej mogą korzystać z badań i porad lekarskich (w razie potrzeby także w domu), leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego, rehabilitacji leczniczej oraz profilaktyki zdrowotnej udzielanych zarówno przez placówki publiczne, niepubliczne, jak i przez osoby wykonujące zawód medyczny czy przez grupową praktykę lekarską lub pielęgniarską, jeżeli zawarły one z NFZ umowę na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w danym zakresie.

Bez skierowania

Druk ten nie będzie Ci potrzebny, jeżeli chcesz skorzystać z pomocy poniżej wymienionych specjalistów:

  • ginekologa i położnika,
  • onkologa,
  • psychiatry,
  • wenerologa,
  • dentysty.

    Lekarz

    Fot. Pixabay / DarkoStojanovic

Skierowania nie muszą także przedstawiać następujące osoby korzystające z ambulatoryjnej opieki specjalistycznej:

  • inwalidzi wojenni i wojskowi,
  • osoby represjonowane,
  • kombatanci,
  • niewidome cywilne ofiary działań wojennych,
  • chorzy na gruźlicę,
  • zakażeni wirusem HIV,
  • dawcy narządów w zakresie dotyczącym transplantacji,
  • uzależnieni od alkoholu,
  • środków odurzających i substancji psychotropowych - w zakresie lecznictwa odwykowego,
  • uprawnieni (żołnierze lub pracownicy) oraz weterani - w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa.

Kto może wystawić skierowanie?

Zgłaszając się do wybranej placówki medycznej, należy przedstawić, oprócz potwierdzenia prawa do świadczeń, ważne skierowanie. Jest ono dokumentem wymaganym przy dostępie do badań diagnostycznych oraz świadczeń realizowanych w ramach:

  • ambulatoryjnej opieki specjalistycznej,
  • leczenia szpitalnego,
  • leczenia uzdrowiskowego,
  • rehabilitacji leczniczej,
  • opieki nad przewlekle chorymi.

W tych przypadkach skierowanie wystawia lekarz POZ lub inny lekarz udzielający świadczeń w ramach ważnej umowy z NFZ. Jeżeli pacjent objęty opieką specjalisty wymaga wykonania niezbędnych, dodatkowych badań diagnostycznych, skierowania na te badania wystawia świadczeniodawca udzielający świadczeń ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Dotyczy to również specjalisty, do którego pacjent ma prawo zgłosić się bez takiego dokumentu.

Skierowaniem do lekarza specjalisty nie jest karta informacyjna z leczenia szpitalnego, izby przyjęć czy szpitalnego oddziału ratunkowego. Jeżeli w karcie informacyjnej wskazana jest kontynuacja leczenia, skierowanie - na osobnym druku - powinien wystawić lekarz prowadzący leczenie pacjenta w szpitalu.

Badania diagnostyczne kosztochłonne (np. tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) może zlecić lekarz ubezpieczenia zdrowotnego (czyli taki, który ma podpisaną umowę z NFZ) w poradni, która zawarła umowę z Funduszem na ambulatoryjną opiekę specjalistyczną lub psychiatryczną, prowadzący leczenie pacjenta i stwierdzający potrzebę wykonania danego badania (w przypadkach uzasadnionych medycznie).

Natomiast do szpitala skierować może każdy doktor, nawet jeśli nie jest lekarzem ubezpieczenia zdrowotnego.

Skierowanie na leczenie uzdrowiskowe pacjent musi otrzymać od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, zaś zlecenie transportu sanitarnego wystawia lekarz ubezpieczenia zdrowotnego lub w ramach POZ - lekarz podstawowej opieki zdrowotnej.

Na realizację zleceń pozostających w zakresie zadań pielęgniarki POZ - zlecenie wystawiają lekarz podstawowej opieki zdrowotnej i inni lekarze ubezpieczenia zdrowotnego.

Badanie w szpitalu

Fot. Pixabay / hioahelsefag

Świadczenia udzielone pacjentowi bez skierowania - poza wymienionymi przypadkami - nie są finansowane przez NFZ, a ich koszty mogą obciążyć chorego lub jego najbliższych.

Jedno skierowanie w jednej placówce

Na podstawie danego skierowania możesz zarejestrować się tylko w jednej placówce udzielającej świadczeń w danym zakresie. Pacjenci wymagający większej liczby porad specjalistycznych z danej przyczyny mogą przedstawić skierowanie tylko przy pierwszorazowym zgłoszeniu się do wybranej poradni specjalistycznej.

Pacjent w celu otrzymania konkretnego świadczenia może się wpisać na listę oczekujących tylko w jednej placówce medycznej (u jednego świadczeniodawcy). Zasada ta dotyczy również świadczeń udzielanych bez skierowania oraz onkologicznych.

Ważność skierowania

Zazwyczaj dokument jest ważny dopóty, dopóki istnieją przesłanki wskazujące na potrzebę podjęcia działań diagnostycznych lub terapeutycznych. Zachowuje on swoją ważność do czasu realizacji, np. poprzez ustalenie terminu przyjęcia pacjenta do szpitala.

Po objęciu chorego opieką danej poradni skierowanie ważne jest tak długo, jak długo utrzymuje się problem zdrowotny będący przyczyną jego wydania i jak długo lekarz specjalista prowadzący pacjenta wyznacza terminy kolejnych wizyt.

Wyjątkami są:

  • skierowanie na leczenie uzdrowiskowe, które podlega weryfikacji co 18 miesięcy, licząc od dnia jego wystawienia;
  • skierowanie na zabiegi fizjoterapeutyczne w warunkach ambulatoryjnych, które traci ważność, jeżeli nie zostanie zarejestrowane w zakładzie rehabilitacji w terminie 30 dni od daty wystawienia;
  • skierowanie do szpitala psychiatrycznego, którego ważność wygasa po upływie 14 dni.

Skierowania z brakami, pozbawione części istotnych danych, nie mogą być przyczyną odmowy przyjęcia lub niewpisania pacjenta na listę oczekujących. Pacjent, który rejestruje się do poradni specjalistycznej, ma obowiązek dostarczyć oryginał skierowania (o ile jest ono wymagane), nie później niż w terminie 14 dni roboczych od dnia dokonania wpisu na listę oczekujących, pod rygorem skreślenia z tej listy.

Termin liczony jest zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, tj.: nie jest wliczany do niego dzień dokonania wpisu na listę oczekujących; a kończy się z upływem ostatniego dnia, gdy zaś jego koniec przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, termin upływa następnego dnia. Natomiast w przypadku przesyłania skierowania pocztą - liczy się data nadania listu. Gdy zdarzy się, że pacjent nie przyjdzie na wyznaczoną wizytę, zostanie skreślony z listy oczekujących, a świadczeniodawca zwraca mu oryginał skierowania. Można temu zapobiec, jeśli chory usprawiedliwi swoją nieobecność nadzwyczajnymi okolicznościami (wypadek, śmierć w rodzinie, zdarzenie nadzwyczajne, zewnętrzne i niemożliwe do zapobieżenia).

Wniosek o przywrócenie na listę oczekujących pacjent musi zgłosić niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny niezgłoszenia się na ustalony termin udzielenia świadczenia. Musi on zawierać uzasadnienie przyczyny niestawienia się.

Opieka medyczna
Fot. Pixabay / InspiredImages

Pozostałe artykuły

Dobrowolne ubezpieczenie w ramach NFZ

Dobrowolne ubezpieczenie w ramach NFZ

Ukończenie studiów albo utrata pracy etatowej automatycznie wiążą się z brakiem prawa do ubezpieczenia zdrowotnego, a co za tym idzie do możliwości korzystania z leków refundowanych oraz szeroko pojętej pomocy medycznej. Co zatem zrobić, jeśli właśnie zakończyło się naukę, a o pracy na etacie można tylko pomarzyć?

Czym jest tajemnica lekarska?

Czym jest tajemnica lekarska?

Przedostatni akapit przysięgi Hipokratesa głosi: "cokolwiek bym podczas leczenia, czy poza nim, z życia ludzkiego ujrzał, czy usłyszał, czego nie należy na zewnątrz rozgłaszać, będę milczał, zachowując to w tajemnicy".

Zintegrowany Informator Pacjenta (ZIP)

Zintegrowany Informator Pacjenta (ZIP)

Chcesz odtworzyć historię swoich wizyt u lekarza? A może sprawdzić swoje zrealizowane recepty? Wszystkie te dane znajdziesz w Zintegrowanym Informatorze Pacjenta (ZIP). To wygodne internetowe narzędzie dla pacjentów.

Zwrot kosztów leczenia w ramach dyrektywy transgranicznej

Zwrot kosztów leczenia w ramach dyrektywy transgranicznej

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z 9 marca 2011 r. w sprawie stosowania praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej powstała w celu ulepszenia funkcjonowania usług medycznych.

Rejestracja wizyty w placówce medycznej krok po kroku

Rejestracja wizyty w placówce medycznej krok po kroku

Syn, będący już studentem, poszedł do lekarza rodzinnego. Jednak w systemie e-WUŚ wyświetlił się na czerwono (to oznacza, że nie znajduje się wśród osób ubezpieczonych - przyp. red.) i odmówiono mu przyjęcia na wizytę w ramach NFZ. Syn jest zgłoszony do ubezpieczenia przez mojego pracodawcę, więc sprawa wydała mi się dziwna. Sprawdziłam w kadrach, jednak tam wszystko było w porządku i syn był zgłoszony do ubezpieczenia. Jednak gdy zadzwoniłam do ZUS, dowiedziałam się, że nie jestem płatnikiem składki, więc nie mogę otrzymać informacji - napisała do nas Anna z Wodzisławia.

Błędy lekarskie

Błędy lekarskie

Każdy z nas słyszał to określenie, każdy też może przytoczyć jego przykłady. Dlatego zaskoczeniem może być informacja, że termin ten nie jest zdefiniowany ustawowo. Bo choć zarówno w języku potocznym, jak i prawnym funkcjonują określenia: błąd medyczny, błąd w sztuce lekarskiej, czy też błąd lekarski, to jednak Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta posługuje się sformułowaniem "zdarzenie medyczne".

Uzdrowisko - jak przygotować się na wyjazd?

Uzdrowisko - jak przygotować się na wyjazd?

Wyjazd jest kontynuacją leczenia specjalistycznego lub szpitalnego. Jego celem jest rehabilitacja, terapia chorób przewlekłych oraz szeroko pojęta profilaktyka. W uzdrowisku można to robić na 3 sposoby: w sanatorium, w szpitalu sanatoryjnym albo ambulatoryjnie.

Opieka psychiatryczna oraz leczenie uzależnień

Opieka psychiatryczna oraz leczenie uzależnień

Aż 8 mln dorosłych Polaków cierpi na różnego rodzaju problemy i zaburzenia psychiczne. To aż 1/4 mieszkańców! Gdyby w statystykach uwzględnić dzieci i młodzież, wówczas liczba ta wzrosłaby do 12 mln.

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ)

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ)

Przezorny zawsze ubezpieczony - mówi stare porzekadło i nie kłamie. Jeśli planujesz wyjechać zimą np. na narty w Alpach, koniecznie zadbaj o ubezpieczenie zdrowotne, w razie potrzeby które pozwoli Ci skorzystać z bezpłatnej wizyty u lekarza.

Zasady refundacji leków

Zasady refundacji leków

Jakie są zasady wpisywania na listę leków refundowanych, czyli takich, do których dopłaca nam Narodowy Fundusz Zdrowia? Kto może je kupić? Jak powstaje istotny dla polskich pacjentów wykaz leków, za które płacimy niższe kwoty?

Sieć szpitali

Sieć szpitali

System podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ), popularnie określany siecią szpitali, zaczął obowiązywać 1 października 2017 r. Na stronie Narodowego Funduszu Zdrowia można znaleźć wykaz szpitali, które zakwalifikowały się do sieci w poszczególnych regionach. Jakie zmiany niesie to dla pacjentów?

Prawa honorowego krwiodawcy

Prawa honorowego krwiodawcy

Krwiodawstwo jest oparte na zasadzie dobrowolnego i bezpłatnego oddawania krwi. Jednak aby docenić poświęcenie tych osób, państwo lub podmioty prywatne przyznają im różnego rodzaju przywileje.

Prawa kobiet w ciąży

Prawa kobiet w ciąży

Bez względu na to, czy przed zajściem w ciążę posiadałaś ubezpieczenie zdrowotne, czy nie, podczas oczekiwania na dziecko możesz liczyć na pełną opiekę medyczną oraz przywileje w przychodniach i aptekach.

Wizyty lekarskie poza miejscem zamieszkania

Wizyty lekarskie poza miejscem zamieszkania

Każdy ubezpieczony wybiera swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, wypełniając odpowiednią deklarację. Z oczywistych względów to do niego udajemy się na wizytę w razie nagłego zachorowania, urazu czy konieczności przepisania leków. Co jednak zrobić, kiedy potrzebujemy pomocy medycznej w czasie wakacyjnego wyjazdu?

Pozostałe raporty

Zobacz też:

Wydanie tabletowe

Tablet O Czym Lekarze Ci Nie Powiedzą App Store