8 leczniczych właściwości kasztanowca zwyczajnego

Jesień w pełni, posypały się już kasztany! Z przeciwobrzękowych i przeciwżylakowych właściwości kasztanowca można jednak korzystać niemal przez cały rok, sięgając po różne surowce - także korę i liście.

Artykuł na: 6-9 minut

Zbierane jesienią kasztany to nie tylko świetny materiał do zabawy dla dzieci. Zarówno owoce, jak i kora czy liście drze­wa zawierają bowiem składniki często sto­sowane zarówno w medycynie, jak i kosmetyce. To w nich znajduje się najistotniejszy składnik aktywny, czyli escyna. Jest to mieszanina saponin triterpenowych o działaniu przeciwobrzękowym, przeciwwysiękowym i zwiększającym kurczli­wość naczyń żylnych1. Ważnymi składnikami kory i nasion kasztanowca są także eskulina, flawonoidy, kwercetyna, kemferol, astragalina, izokwercytyna, rutyna, olejki (kwas oleinowy i kwas linolenowy), aminokwasy (adenozyna, adenina, guanina), alan­toina, cholina, kwas cytrynowy, tanina i skrobia2. Wiele z nich ma silne działanie antyoksydacyjne.

KASZTANOWIEC ZWYCZAJNY (AESCULUS HIPPOCASTANUM)


Występowanie: kasztanowiec zwyczajny został rozpowszechniony w Europie (w Polsce prawdopodob­nie w XVI w.) jako drzewo ozdobne. Z upraw dziczeje, stąd można spotkać go w lasach.
Surowiec: kwiaty (Hippocastani flos), kora (H. cortex), nasiona (H. semen), owoc (H. fructus).
Pora zbioru: liście i korę z młodych gałązek pozyskuje się na wio­snę (między lutym a kwietniem); białe kwiaty w okresie kwitnienia (w maju), niedojrzałe owoce (naj­bardziej wartościowe odżywczo) pod koniec lipca; a nasiona z doj­rzałych kasztanów we wrześniu i w październiku.
Ważne: spożywane na surowo surowce mogą być toksyczne, ale dostępne na rynku suplementy zawierające odpowiednie eks­trakty są całkowicie bezpieczne. Nie powinny ich jednak stosować osoby z ostrą niewydolnością nerek oraz kobiety w ciąży i w czasie karmienia. Escyna może nasilić działanie doustnych leków prze­ciwzakrzepowych i nefrotoksyczne właściwości aminoglikozydów

Na co pomaga kasztanowiec?

Na przewlekłą niewydolność żylną

Skuteczność stosowania escyny w zmniejszaniu objawów PNŻ została potwierdzona w kilku bada­niach kontrolowanych placebo. W jednej z meta­analiz podsumowano, że stosowanie tego surowca zmniejsza nasilenie bólu łydek i objętości podudzi3. W innym przeglądzie 19 badań stwierdzono, że dzienne dawki 600 mg ekstraktu z kaszta­nowca, zawierające 50 mg escyny, przyjmowa­ne przez okres do 8 tygodni, zmniejszają objawy choroby, w tym ból, obrzęk i swędzenie nóg4. Również inne składniki kasztanowca, takie jak eskulina, wywierają korzystny wpływ na PNŻ.

W leczeniu żylaków i pajączków

Ponieważ wyciąg z nasion kasztanowca poprawia napięcie żylne i przepływ krwi w nogach, może być szczególnie skuteczny w przypadku żylaków. W 8-tygodniowym badaniu 58% uczestników, któ­rzy 3 razy dziennie zażywali tabletki i 2 razy dzien­nie stosowali miejscowo 2% żel z tym składnikiem, zgłosiło złagodzenie ich objawów, takich jak ból nóg, obrzęk, uczucie ciężkości i przebarwienia5.

kasztanowiec zwyczajny
Wyciągi z kasztanowca są stosowane w celu uszczelnienie naczyń krwionośnych, w takich schorzeniach jak hemoroidy (żylaki odbytu) oraz żylaki kończyn.

Koi dolegliwości przy hemoroidach

Wyciągi z kasztanowca okazują się skuteczne w łagodzeniu guzków krwawniczych – obecne w nich escyna i eskulina normalizują przepusz­czalność ścian krwionośnych oraz poprawia­ją ich szczelność i elastyczność. Właściwości przeciwzapalne ekstraktu z nasion mogą pomóc złagodzić objawy hemoro­idów także poprzez zmniejszenie stanu zapalnego i obrzęku żył6.

Wsparcie dla skóry

Zawarte w kasztanowcu garbniki, flawonoidy, żywice i saponiny dzia­łają ściągająco, przeciwbakteryjnie antyseptycznie i przeciwzapalnie, pomagają kontrolować wydzielanie sebum oraz regulują rogowacenie w przypadku trądziku różowatego lub pękających naczynek7. Dodatko­wo antyoksydacyjne bioflawonoidy działają uszczelniająco i wzmacnia­jąco na ściany naczyń krwionośnych, przeciwobrzękowo i łagodząco8.

Przeciwdziała cellulitowi

Obecne w kasztanowcu flawono­idy, saponiny i garbniki, których zadaniem jest m.in. poprawienie przepływu krwi i limfy, pozwa­lają zapobiegać przedostawaniu się płynu do przestrzeni między­komórkowych i tworzeniu się obrzęków, a jednocześnie wpły­wają na poprawę mikrokrąże­nia. Wiąże się to z ułatwieniem wydalania przez komórki pro­duktów przemiany materii oraz oczyszczeniem organizmu z tok­syn w każdej postaci cellulitu9.

Na męską niepłodność

Jedną z przyczyn trudności ze spło­dzeniem potomstwa są żyla­ki powrózka nasiennego, czyli obrzęk żył w pobliżu jąder. Trwają­ce 2 miesiące badanie z udziałem ponad 100 mężczyzn z tym proble­mem wykazało, że przyjmowanie 30 mg escyny co 12 godz. nie tylko zmniejszyło żylaki, ale też popra­wiło gęstość i ruchliwość plem­ników oraz jakość nasienia10.

KASZTANOWIEC ZWYCZAJNY (AESCULUS HIPPOCASTANUM)
Surowcem zielarskim kasztanowca są nie tylko kwiaty, ale również kora, nasiona i owoce

Uderza w raka

Badania wykazały, że escyna może znacznie zmniejszyć wzrost nie­których komórek nowotworowych, w tym raka wątroby, płuc i trzustki oraz białaczki i szpiczaka mnogie­go11. Wykorzystywano w nich jednak skoncentrowane dawki tego związ­ku, więc nie wiadomo, czy ilość znajdująca się w ekstrakcie z kasz­tanowca daje takie same skutki.

Zasklepia rany

Badanie laboratoryjne z 2006 r. wyka­zało, że ekstrakt z kasztanowca może pomóc w indukowaniu skur­czów w fibroblastach, co potencjal­nie przyspiesza gojenie się ran12. W kłopotach trawiennych Wyciąg z nasion kasztanowca może poprawiać pracę układu pokarmowego, ponieważ hamu­je spontaniczny skurcz mięśni okrężnych izolowanego jelita cien­kiego i mięśni podłużnych jelita. Escyna ogranicza też wydzielanie kwasu solnego u szczurów oraz zapobiega wystąpieniu wrzodów żołądka, a także zmniejsza nasile­nie objawów choroby wrzodowej i liczby powstających wrzodów13.

Bibliografia
  • Choroby Serca i Naczyń 2009; 6(3):135–141
  • Fitoterapia 1996; 67:483-511
  • Cochrane Database Syst Rev. 2006; CD003230
  • https://doi. org/10.1016/j. bjp.2015.05.009
  • Adv Ther 2006; 23(1):179-90
  • Altern Med Rev 2001 Apr; 6(2):126-40
  • Panacea 2015; 3 (52): 22-23
  • Dermatologia Estetyczna 2004; 6:281-284
  • Panacea 2007; 2(19):20-22; Probl Hig Epi­demiol 2016; 97(4):291-296
  • Phytomedici­ne 2010 Mar; 17(3-4):192-6
  • Planta Med 2009 Dec; 75(15):1580-5; Mol Pharma­col. 2010 May; 77(5):818-27; J Cancer Res Clin Oncol 2012 May; 138(5):785-97; Cy­totechnology 2015 Oct; 67(5):893-904
  • Biol. Pharm. Bull. 2006; 29(6):1075-1081
  • Przew. Lek. 2005; 4:74-81
Autor publikacji:
Wczytaj więcej
Nasze magazyny