Jak uniknąć kolejnego zawału serca?

Jeśli masz już za sobą atak serca, te proste zmiany stylu życia pomogą zmniejszyć ryzyko jego ponownego wystąpienia.

Artykuł na: 9-16 minut

Dieta - co jeść, aby uniknąć zawału?

Jedz nieprzetworzone, organiczne produkty sezonowe z lokal­nej uprawy ekologicznej

  • Dieta śródziemnomorska – bogata w owoce, warzywa, ryby, orzechy i oliwę z oliwek, z umiarkowa­nym dodatkiem mięsa – obniża ryzyko schorzeń układu krążenia o 30%1, a prawdopodobieństwo zgonu z tego powodu o ponad 70%2.
  • Dieta niskowęglowodanowa łagodzi stany zapalne już po pół roku stosowania3. Jadłospis o niskiej zawartości cukru – a nie tłusz­czu – jest najkorzystniejszy dla serca4, dlatego warto unikać pro­duktów z białej mąki o wysokim indeksie glikemicznym, takich jak białe pieczywo, ziemniaki, makarony, biszkopty i ciasta.
  • Ryby, ale unikaj tych głębinowych lub pocho­dzących z Morza Pół­nocnego, są one bowiem najbardziej skażone rtęcią i dioksynami. Zrezygnuj też z ryb hodowlanych, które karmi się niewłaściwą dla nich dietą zbożową.
  • Jajka ekologiczne zawierają 8 razy więcej enzymu o nazwie acylotransferaza lecytynowo-cho­lesterolowa (LCAT), który obniża ryzyko chorób układu krążenia5.
  • Orzechy Jedzenie orzechów włoskich 3 razy w tygodniu może obniżyć ryzyko zgonu wywo­łanego chorobami serca nawet o połowę6, zaś tłuszcze znajdujące się we wszystkich ich odmianach pomagają utrzy­mać zdrowie naczyń krwiono­śnych7. Z kolei pekany, bogate w obniżającą cholesterol frakcji LDL witaminę E, poprawiają kondycję tętnic i zmniej­szają stan zapalny8, nato­miast migdały obniżają ciśnienie i usprawniają przepływ krwi w naczy­niach krwionośnych9.
  • Rośliny strączkowe, takie jak soczewica czy fasola ner­kowata – jedzenie co najmniej 4 porcji tygodniowo znacząco obniża ryzyko chorób serca10.
    1-2 kostki ciemnej czeko­lady dziennie obniżą ryzyko śmiertelnego zawału w przyszłości11.
  • Post Dzienna głodówka stoso­wana raz na jakiś czas, podczas której pije się tylko wodę, podnosi poziom adiponektyny, białka roz­szerzającego naczynia krwionośne i łagodzącego stan zapalny12.
  • Zielona herbata w ilości do 7 fili­żanek dziennie może obniżać cho­lesterol i ciśnienie krwi oraz zapo­biegać powstawaniu zakrzepów13.
  • Kawa w umiarkowanej ilości W toku pewnego bada­nia picie 4 lub więcej filiżanek dziennie obniżało ryzyko zabu­rzeń rytmu pracy serca o 20%14.
  • Czerwone wino w umiarkowanej ilo­ści Zwiększenie ilości spożywanego alkoholu z mniej niż 1 kieliszka do 1-2 kieliszków dziennie może zna­cząco obniżyć ryzyko zgonu wywołanego zawa­łem serca ze względu na podniesienie poziomu cho­lesterolu HDL15. Musi to być jednak czerwone wino, które zawiera przeciwza­palny resweratrol16.
  • Zero nabiału niskotłuszczo­wego i homogenizowanego, który może zwiększać ryzyko przewle­kłej niewydolności serca17.

Zmiana stylu życia dla zdrowia serca

Podczas przytulania w naszym organizmie zwiększa się poziom oksytocyny, a zmniejsza poziom kortyzolu, co pozytywnie wpływa na układ nerwowy i serce.
  • Ciesz się życiem Zmień pracę albo jakikolwiek inny aspekt życia, który nie sprawia Ci satysfakcji.
  • Ruszaj się, najlepiej przez 20 min dziennie. Podczas przepro­wadzonego w Londynie porównania leków kardiologicznych i regularnej aktywności fizycznej okazało się, że w 57 próbach jedynie środki diuretyczne (moczopędne) poma­gały pacjentom z niewydolno­ścią serca żyć dłużej, niż mieliby szansę, stosując same ćwiczenia25.
  • Dbaj o regularny relaks Medy­tacja transcendentalna lub tra­dycyjna czy biofeedback w udo­kumentowany sposób obniżają ciśnienie krwi i uspokajają serce.
  • Nie izoluj się – od własnych uczuć, od innych ludzi ani od siły wyższej. Nawiązuj nowe znajomości i przyjaźnie, zajmij się zwierzęciem domowym, módl się lub w inny sposób dbaj o sferę duchową.
  • Wyrażaj siebie Tłumienie uczuć jest zabójcze dla serca.
  • Kochaj i daj się kochać To najlepsze, co możesz poda­rować swojemu sercu.
  • Utrzymuj prawidłową wagę Nie kieruj się przy tym wskaźnikiem BMI, gdyż jest to nieprecyzyjna metoda obliczania rzekomo pra­widłowej wagi, niebiorąca pod uwagę kondycji układu krążenia.
  • Nie pal papierosów
  • Unikaj cukru, margaryny z tłusz­czami trans i wszelkich innych zawierających je olejów i tłusz­czów. Wybieraj te nasycone.
  • Sypiaj 7 godz. co noc – jest to ilość snu optymalna dla kondycji serca.
  • Wyjdź na słońce – każdego dnia przed południem spędź 15 min na zewnątrz, odkrywając jak najwięcej skóry i nie sma­rując jej kremem z filtrem.

Suplementy diety, które zmniejszają ryzyko zawału serca

  • Kwasy tłuszczowe omega-3 (1000-1500 mg dziennie w postaci oleju rybnego, który wykazuje wła­ściwości ochronne wobec mięśnia sercowego poprzez redukcję „złego” cholesterolu i trójglicerydów, a jednocześnie podwyższenie frakcji HDL)18.
  • Antyoksydanty, takie jak cynk (10-50 mg dziennie) oraz selen (200 mcg), a przede wszystkim witaminy: A (do 2,5 tys. j.m. w postaci beta-karotenu albo 10 tys. j.m. w postaci retinolu), C (1-3 g dziennie lub więcej) i E (1-3 g lub do 600 j.m. w postaci tokotrienoli).
  • Koenzym Q10 600-1000 mg dzien­nie lub więcej pod kontrolą lekarza zapobiega zaburzeniom rytmu serca oraz uszkodzeniom komórek i tka­nek, które zazwyczaj pojawiają się w wyniku zawału19. Wybierz produkt zawierający ubichinol, który lepiej wchłania się w organizmie.
  • L-karnityna (250-750 mg dziennie) wytwarzana jest w organizmie z ami­nokwasów. Wysokie dawki wpro­wadzane dożylnie mogą zmniej­szać arytmię komorową po zawale serca20. Z kolei podanie doustne zapewnia zwiększenie podatności na wysiłek fizyczny oraz wspomaga czynność mięśnia sercowego21.
  • Probiotyki dobrej jakości
  • Witamina D3 (600-1000 j.m. dziennie), jeżeli nie masz codzien­nego kontaktu ze słońcem.
  • Chrom (100 mcg dziennie) oraz magnez (200-600 mg). Stężenie tych pierwiastków spada z wiekiem, a oba są niezbędne do utrzymania prawidłowej kondycji serca. Magnez obniża przy tym ciśnienie krwi22.
  • Witaminy z grupy B, zwłasz­cza B6 (100 mg dziennie), B1 (50 mg) i B3 (50 mg). Zasta­nów się nad podwyższeniem dawki witaminy B6 (ale tylko pod kontrolą lekarza), by lepiej chronić serce przed kolejnymi uszkodzeniami. Suplementy tia­miny (B1) przyjmowane na stałe po zawale serca mogą usprawnić pracę komór (pompowanie krwi)23.
  • Magnez w zastrzykach dożylnych, podawany krótko po zawale, działa porównywalnie do leczenia trombo­litycznego czy przeciwpłytkowego24.

Napary ziołowe

Napar na ciśnienie Zmieszaj po 50 g ziela jemioły pospolitej, 10 g liścia poziomki, 50 g owocu głogu oraz 10 g kłą­cza kozłka lekarskiego. Jedną sto­łową łyżkę ziół zalej szklanką chłodnej, przegotowanej wody. Odstaw na noc. Rano lekko pod­grzej i popijaj przez cały dzień.

Wypróbuj też sok z buraka: zmieszaj go z miodem w pro­porcji 1:1. Pij 3 razy dzienne po łyżce stołowej. Możesz też pić 3 łyżki octu jabłkowego co rano.

Napar z pokrzywy chroni przed miażdżycą  20 dag liści pokrzywy zalej 5 l zim­nej wody, odstaw na 12 godz., a następnie podgrzej, przecedź i wlej do wanny z ciepłą wodą, która powinna sięgać poniżej serca. Kąpiel niech trwa nie dłużej niż 20 min. Pomocny może okazać się również sok z cebuli z miodem: 2 duże cebule zetrzyj na tarce. Odci­śnij z nich sok. Zmie­szaj szklankę soku ze szklanką miodu.

Kuracja księdza Keippa na poprawę krążenia

Zastosuj kurację księdza Kneippa: do wanny lub dużej miednicy wlej tyle zimnej wody, aby się­gała powyżej kostek. Potem brodź w niej przez minutę. Nie wyciera­jąc nóg, stań na ręczniku i depcz w miejscu przez minutę. Następ­nie, nadal nie wycierając nóg, załóż na nie wełniane skarpety i chodź w nich po mieszkaniu.

Po zawale – kozieradka

Zdaniem św. Hildegardy z Bin­gen po zawale konieczna jest kompleksowa kuracja oparta na kozieradce. Gdy pojawią się nagłe bóle serca, natychmiast zażyj szczyptę mieszanki z tą rośliną. Łatwo ją przygotować. Zmieszaj 60 g pieprzu białego, 20 g kminu rzymskiego i 10 g sproszkowanych nasion kozieradki. Tak przyrządzony proszek nasercowy możesz również stosować profilaktycz­nie, posypując szczyptą kromkę chleba. Przyjmuj go również po obfitym lub tłustym posiłku (1-3 szczypty)26.

kozieradka
Kozieradka zawiera dużą ilość potasu, co również przyczynia się prawidłowej pracy zarówno serca, jak i też układu krwionośnego.

Galant zapobiega zawałowi

Św. Hidegarda wierzyła również, że przyjmowanie bardzo ostrej przyprawy pochodzącej z Azji może zapobiec kolejnemu zawałowi serca. To właśnie w ostrym smaku galantu tkwi sekret. Substancje, które go nadają, działają rozkur­czowo i uśmierzają ból. Galant hamuje syntezę prostaglandyn, dzięki czemu zapobiega bólom. Nie dopuszcza też do sklejania się płytek krwi, poprawiając jej płyn­ność. Można go przyjmować w for­mie tabletek lub zmieszać z miodem. 5-10 g sproszkowanego korzenia galantu połącz ze 100 g miodu. Jedz 3-4 razy dziennie w niewiel­kich porcjach, np. na chlebie27.

Głóg przyspieszy rekonwalescencję po zawale

Roślina ta swoje dobroczynne dla serca działanie zawdzięcza głównie flawonoidom, które poprawiają krążenie. To zaś powoduje, że zwiększa się ukrwienie mięśnia sercowego i mózgu, co z kolei umożliwia dotlenienie oraz usunięcie z orga­nizmu szkodliwych produk­tów metabolizmu. Flawonoidy łagodzą zaburzenia krążenia oraz regulują pracę serca. Ma to istotne znaczenie dla osób cier­piących na miażdżycę naczyń wieńcowych oraz będących w grupie podwyższonego ryzyka wystąpienia zawału. Napary oraz ziołowe krople nasercowe z ekstraktem z głogu zapobiegają zawałom i znacząco przyspie­szają rekonwalescencję po nich28.

Kwiatowa kuracja na serce

Co ciekawe nasze serce woli kwiaty trujące od zwy­kłych. Chińscy zielarze od wieków stosowali konwa­lie do leczenia schorzeń układu krążenia. Badania dowiodły, że substancje zawarte w tych kwiatkach istotnie wzmacniają nasze serce. Konwalia zawiera konwalatoksynę, która wzmacnia siłę jego skurczów, zmniejszając przy tym ich częstość oraz wyraźnie zwalniając tętno. To najsilniej działający spośród wszystkich znanych glikozydów. Stosowany jest w początkowych stadiach niewydolności krążenia. Preparaty z konwalii podawane są też w celu wzmoc­nienia pracy serca u osób w podeszłym wieku29.

naparstnica
Liście naparstnicy przeciwdziałają niewydolności mięśnia sercowego, dusznicy czy migotaniu przedsionków.

Liście naparstnicy są bogate w glikozydy, które przeciwdziałają niewydolności mięśnia sercowego, dusznicy czy migotaniu przedsionków. Zwiększa­ją również siłę skurczu mięśnia oraz pojemność wyrzutową komór serca, likwidują zastój krwi w żyłach, rozszerzają naczynia wieńcowe, hamują przewodzenie bodźców w fazie rozkurczu i prze­dłużają ją, a także zmniejszają częstotliwość pracy serca. Są to jednak substancje silnie trujące, dlate­go lepiej samemu nie przygotowywać leczniczych mieszanek z naparstnicy30.

Bibliografia
  • N Engl J Med, 2013; 368: 1279–90
  • Am J Clin Nutr, 1995; 61 (6 Suppl): 1360S–7S
  • Ann Med, 2014; 46: 182–7
  • JAMA, 2007; 297: 969–77
  • Curr Opin Endocrinol Diabetes Obes, 2009; 16: 163–71
  • BMC Med, 2013; 11: 164
  • J Nutr, 2013; 143: 788–94
  • J Nutr, 2011; 141: 56–62
  • Free Radic Res, 2014; 48: 599–606
  • Arch Intern Med, 2001; 161: 2573–8
  • J Intern Med, 2009; 266: 248–57
  • Br J Diabetes Vasc Dis, 2013; 13: 68–72; Br J Pharmacol, 2012; 165: 574–901
  • Arch Latinoam Nutr, 2004; 54: 380–94
  • Perm J, 2011; 15: 19–25
  • Popul Res Policy Rev, 2013; 32: 325–52
  • FASEB J, 2009; 23: 2412–24
  • Eur J Endocrinol, 2009; 160: 25–31
  • Am J Cardiol, 1995; 76: 459–62
  • Tohoku J Exp Med, 1983; 141 Suppl: 453–63; J Clin Pharmacol, 1990; 30: 596–608
  • Eur Heart J, 1989; 10: 502–8
  • Ann N Y Acad Sci, 2004; 1033: 79–91
  • Eur J Clin Nutr, 2012; 66: 411–8
  • Am J Med, 1995; 98: 485–90
  • Cardiology, 2003; 99: 205–10
  • BMJ, 2013; 347: f5577
  • J Med Food. 2011 Dec;14(12):1485-9.
  • Dr Wighard Strehlow „Wiedza lecznicza św. Hildegardy z Bingen od A do Z”, Wydawnictwo Esprit, Kraków 2010, s.197-208
  • Evid Based Complement Alternat Med. 2013; 2013: 14936329 DOI: Arch Intern Med. 1998;158(20):2225-2234
    https://goo.gl/nVUfUE
Autor publikacji:
Wczytaj więcej